ทำไมคนญี่ปุ่นใช้กิ่งไม้มีหนามแหลมและหัวปลาซาร์ดีนไล่สิ่งชั่วร้ายในวันที่ 3 กุมภาพันธ์

วันที่ 3 เดือนกุมภาพันธ์ตามปฏิทินจันทรคติของทุกปีเป็นวันก่อนวันเริ่มต้นฤดูใบไม้ผลิหรือเซ็ตสึบุน (Setsubun) ในวันนี้จะมีกิจกรรมหลากหลายเพื่อปัดเป่าสิ่งชั่วร้ายและเสริมสร้างความเป็นมงคลและความโชคดีในชีวิต เช่น การปาถั่วเพื่อไล่ปิศาจ และการรับประทานเอโฮมากิ (eho-maki) หรือซูชิม้วน เพื่อเสริมสร้างความเป็นมงคลและความโชคดี นอกจากกิจกรรมดังกล่าวแล้วคนญี่ปุ่นทางตะวันตกก็มีการประดับบ้านด้วยกิ่งไม้ที่มีหนามแหลมและหัวปลาซาร์ดีนย่างหรือฮิอิรากิ อิวาชิ (Hiiragi Iwashi) มารู้กันนะคะว่าทำไมคนญี่ปุ่นจึงประดับบ้านด้วยกิ่งไม้มีหนามแหลมและหัวปลาซาร์ดีน

เหตุผลที่คนญี่ปุ่นทางตะวันตกใช้กิ่งไม้มีหนามแหลมและหัวปลาซาร์ดีนประดับบ้านในวันที่ 3 กุมภาพันธ์

คนญี่ปุ่นทางตะวันตกเชื่อว่ากิ่งไม้มีหนามแหลมและหัวปลาซาร์ดีนย่างจะกันไม่ให้ปิศาจและสิ่งชั่วร้ายเข้าบ้านได้ โดยมีความเชื่อว่าหนามแหลมที่ใบของต้นฮิอิรากิ (Osmanthus heterophyllus หรือ Holly Osmanthus) จะไปทิ่มตาของปิศาจและกลิ่นเหม็นของหัวปลาซาร์ดีนย่างจะทำให้ปิศาจไม่กล้าเข้าใกล้

ถั่วสำหรับปาปิศาจ เอโอ มากิ และหัวปลาซาร์ดีนประดับกิ่งไม้ที่มีหนามแหลม

วิธีการประดับฮิอิรากิ อิวาชิ

การประดับฮิอิรากิ อิวาชินั้นทำได้ง่าย เพียงนำหัวปลาซาร์ดีนย่างมาประดับบนกิ่งไม้จากต้น Holly Osmanthus และนำไปวางไว้ที่ทางเข้าบ้านในวันก่อนวันเริ่มต้นฤดูใบไม้ผลิคือวันที่ 3 กุมภาพันธ์ และเอาออกในวันเริ่มต้นฤดูใบไม้ผลิคือวันที่ 4 กุมภาพันธ์ การทิ้งฮิอิรากิ อิวาชินั้นมีวิธีการตามความสะดวก เช่น หากบ้านอยู่ใกล้ศาลเจ้าก็สามารถนำไปวางรวมกันที่ศาลเจ้า หรือเพื่อความสะดวกเพียงนำมาห่อด้วยกระดาษหนังสือพิมพ์และทิ้งไปพร้อมกับขยะเผาได้

หัวปลาซาร์ดีนประดับกิ่งไม้ที่มีหนามแหลม ฮิรากิ อิวาชิ

ไม่ใช่เฉพาะแต่ปิศาจหรือสิ่งชั่วร้ายจะกลัวหัวปลาซาร์ดีนย่างที่ประดับบนกิ่งไม้ที่มีหนามแหลม เรามนุษย์เองก็รู้สึกว่ามันน่ากลัว ยิ่งว่าหนามแหลมใช้ทิ่มตาแล้วเชื่อว่าปิศาจคงไม่กล้าเข้าใกล้ จริง ๆ แล้วความเชื่อนี้ก็ใกล้เคียงกับคนไทยที่ใช้ต้นไม้ที่มีหนามแหลมกันภูติผีปิศาจ เมื่อมาอยู่ญี่ปุ่นและได้เห็นธรรมเนียมความเชื่อต่าง ๆ ที่ไม่คิดว่าจะได้เห็นในประเทศที่มีการพัฒนาทางเทคโนโลยีจนถึงจุดสูงสุด ทำให้เข้าใจว่าความเชื่อต่าง ๆ ที่เป็นขวัญกำลังใจนั้นหากไม่ลำบากก็ทำตามไปเถอะ แม้ไม่เชื่อก็อย่าไปลบหลู่