สงสัยไหม? ทำไมผีญี่ปุ่นถึงมีผ้าสามเหลี่ยมคาดศีรษะด้วย?

ถ้าพูดถึงผีญี่ปุ่น นอกจากชุดกิโมโนสีขาว วิญญาณที่ไม่มีขาและล่องลอยไปมา และลูกไฟสีฟ้าๆ แล้ว อีกลักษะเด่นอย่างหนึ่งของผีญี่ปุ่นคือผ้าสามเหลี่ยมที่คาดอยู่บนศีรษะนั่นเอง แต่เพื่อนๆ เคยสงสัยไหมเอ่ยว่าทำไมผีญี่ปุ่นถึงต้องมีผ้าสามเหลี่ยมนี้ด้วย? วันนี้เรามาดูเฉลยกันค่ะ

เวลาที่มีคนเสียชีวิตลง ในพิธีศพจะมีการแต่งตัวให้กับผู้เสียชีวิตเพื่อให้คนนั้นพร้อมสำหรับการเดินทางไปยังโลกหน้า โดยชุดที่ใส่ให้ผู้เสียชีวิตจะประกอบด้วย

  1. เท็นคัง (天冠) หรือเรียกได้อีกอย่างว่าเท็นกัง สุคิน (頭巾) ฮิไตเอโบชิ (額烏帽子) หรือคามิคาคุชิ (髪隠し) ซึ่งเรียกต่างกันไปตามแต่ละภูมิภาค ซึ่งมีลักษณะเป็นผ้าสีขาวรูปสามเหลี่ยมสำหรับคาดศีรษะผู้เสียชีวิต
  2. เคียวคะทาบิระ (経帷子) ชุดกิโมโนสีขาว
  3. เท็คโค (手甲) ปลอกแขนที่คลุมบริเวณข้อมือและหลังมือ
  4. เคียะฮัง (脚絆) ผ้าคาดบริเวณลำแข้งซึ่งบางครั้งจะยาวลงไปถึงเท้า
  5. สุดะบุคุโระ (頭陀袋) เป็นถุงห้อยไว้ที่คอผู้เสียชีวิต ข้างในจะมีเหรียญกระดาษหกเหรียญเรียกว่าโรคุมงเซน (六文銭) สำหรับใช้จ่ายเป็นค่าข้ามฟากแม่น้ำซันซู (三途の川) เพื่อไปยังโลกหน้า
  6. งอบ
  7. รองเท้าแตะ
  8. ไม้เท้าสำหรับเดินทาง โดยจะวางไว้ให้ในมือข้างที่ถนัดของผู้เสียชีวิต

โดยรวมแล้ว ชิ้นส่วนเครื่องแต่งกายทั้งชุดนี้ก็ดูเหมือนการแต่งตัวให้ผู้เสียชีวิตพร้อมสำหรับการเดินทางจริงๆ แต่เท็นคังนี้จริงๆ แล้วมีความหมายอย่างไรกันแน่นะ?

ตัวอย่างการแต่งกายสำหรับการเดินทางของคนญี่ปุ่นในอดีต

คำตอบคือผู้เสียชีวิตต้องสวมเท็นคังไว้เพื่อให้เแต่งกายอย่างเหมาะสมเมื่อไปพบราชาเอ็นมะ (閻魔大王) ซึ่งเป็นราชาแห่งยมโลกตามความเชื่อในศาสนาพุทธของญี่ปุ่น กล่าวคือเพื่อเป็นการแต่งตัวให้ถูกต้องตามกาลเทศะนั่นเอง

ราชาเอ็นมะ หรือเอ็นมะไดโอ

นอกจากนี้ ยังมีอีกความเชื่อหนึ่งที่เชื่ออื่นๆ เช่น เท็นคังสามารถเป็นเครื่องรางช่วยให้หนีจากคำสาปของนรกได้ หรือการสวมเท็นคังที่เป็นผ้าสามเหลี่ยมคล้ายเกล็ดงูไว้ที่ศีรษะผู้เสียชีวิตก็เป็นการอธิษฐานถึงการเกิดใหม่ของผู้เสียชีวิตไปในตัวด้วย โดยในอดีตมีความเชื่อว่างูที่มีพิษและสามารถรักษาแผลตัวเองให้หายด้วยการลอกคราบนั้น เป็นสัญลักษณ์ของ “ความตายและการเกิดใหม่” นั่นเอง

อย่างไรก็ตาม เท็นคังก็ไม่ได้จำกัดอยู่เพียงแบบที่เป็นผ้าคาดสีขาวรูปสามเหลี่ยมสำหรับผู้เสียชีวิตเท่านั้น แต่เครื่องประดับศีรษะที่อยู่บนหัวตุ๊กตาฮินะก็เรียกว่าเท็นคังเช่นกัน

เครื่องประดับบนศีรษะตุ๊กตาจักรพรรดินี (บนสุดขวาสุด) ก็ถูกเรียกว่าเท็นคังเช่นกัน

นอกจากนี้ในชุดของตัวละครที่เป็นผู้สูงศักดิ์ สตรี หรือเทพเจ้าในละครโน (能) จะมีเครื่องประดับสำหรับสวมอยู่บนหัวซึ่งเรียกว่าเท็นคังเช่นกัน และหากพิจารณาจากการแต่งกายของตัวละครในละครโนแล้ว ก็อาจมองได้ว่าการให้สวมเท็นคังเป็นความเชื่อของคนญี่ปุ่นในอดีตที่ต้องการให้ผู้เสียชีวิตได้แต่งกายอย่างสมเกียรติที่สุดสำหรับการเดินทางครั้งสุดท้ายก็เป็นได้

สรุปเนื้อหาจาก: shikitari